Bilgi Köşesi · 22 Haziran 2017
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk çağının en sık görülen nörogelişimsel bozukluklarından biridir. Çocuğun yaşına ve gelişim düzeyine uygun olmayan biçimde dikkatini sürdürmede güçlük, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ile kendini gösterir. Belirtiler genellikle okul öncesi dönemde başlar ve birden fazla ortamda (ev, okul, sosyal çevre) görülür.
DEHB üç temel alanda belirti gösterir. Dikkat eksikliği olan çocuklar verilen görevleri tamamlamakta zorlanır, kolayca dağılır, eşyalarını sık kaybeder ve unutkandır. Hiperaktivite belirtileri olan çocuklar yerinde duramaz, sürekli kıpırdar, uygun olmayan ortamlarda koşup tırmanır. Dürtüsellik gösteren çocuklar ise sırasını beklemekte zorlanır, soruları cevaplanmadan yanıtlar ve başkalarının sözünü keser.
DEHB’nin oluşumunda kalıtımsal etkenlerin önemli rol oynadığı bilinmektedir. Beynin dikkat ve dürtü kontrolünden sorumlu bölgelerindeki işleyiş farklılıkları, doğum öncesi ve sonrası bazı risk etmenleri de katkıda bulunabilir. DEHB bir karakter zayıflığı ya da yetersiz aile tutumunun sonucu değildir; nörogelişimsel temelli bir durumdur.
Erken fark edilen DEHB’de uygun eğitsel düzenlemeler ve destek programlarıyla çocuğun başarısı belirgin biçimde artar. Yapılandırılmış, düzenli ve uyaranı azaltılmış bir öğrenme ortamı, açık ve kısa yönergeler, olumlu davranışların pekiştirilmesi ve görevleri küçük adımlara bölmek etkili yaklaşımlardır. Okul ve aile iş birliği ile hazırlanan bireysel destek planları çocuğun akademik ve sosyal gelişimini güçlendirir.